Wstecz

Jak monitorować ciśnienie krwi

Aktualizacja: grudzień 2018

Pomiary wykonywane samodzielnie

Pomiary ciśnienia krwi przeprowadza się w domu w dwóch przypadkach: na polecenie lekarza i jako samokontrolę z własnej inicjatywy. Jeśli przyjmujesz leki lub podejmujesz próbę zmiany stylu życia w celu obniżenia ciśnienia krwi, pomiary za pomocą ciśnieniomierza mogą pomóc w wyznaczeniu celów i śledzeniu postępów — w rzeczywistości pacjenci, którzy monitorują ciśnienie krwi, mają większe szanse powodzenia w realizacji swoich planów.

A jeśli należysz do tych osób, u których ciśnienie krwi wzrasta podczas wizyty w gabinecie lekarskim lub szpitalnej poczekalni (stan znany jako nadciśnienie tętnicze wywołane efektem białego fartucha), pomiary w domu mogą dać bardziej realistyczny obraz sytuacji, gdy wykonywane są w spokojniejszych, codziennych warunkach.

Jak działa ciśnieniomierz?

Pomiary ciśnienia krwi wykonuje się za pomocą sfigmomanometru, popularnie nazywanego ciśnieniomierzem. W jego skład wchodzi nadmuchiwany mankiet, którym owija się ramię mniej więcej na wysokości serca, i urządzenie monitorujące, które służy do pomiaru ciśnienia w mankiecie.

Ciśnieniomierz mierzy dwa ciśnienia: skurczowe i rozkurczowe. Ciśnienie skurczowe jest wyższe i spowodowane kurczeniem się mięśnia sercowego, który tłoczy krew przez tętnice, natomiast ciśnienie rozkurczowe mierzy się w momencie relaksacji serca i wypełnienia go krwią. Stąd ciśnienie krwi może wynosić 120 na 80.

Dostępne są ciśnieniomierze manualne lub cyfrowe, ale w domu stosuje się zazwyczaj urządzenia cyfrowe, w których cały proces pomiaru, poza założeniem mankietu na ramię, odbywa się automatycznie.

Mankiet napełnia się powietrzem, aż będzie ściśle przylegał do ramienia, odcinając przepływ krwi, a następnie otwiera się zawór, aby go opróżnić. W momencie, gdy wartość ciśnienia w mankiecie osiąga ciśnienie skurczowe krwi, w badanej tętnicy pojawia się przepływ. Przepływowi krwi przez naczynie towarzyszą wibracje wykrywane przez ciśnieniomierz jako ciśnienie skurczowe. W tradycyjnych, analogowych sfigmomanometrach wibracje krwi wykrywane są przez lekarza metodą osłuchową za pomocą stetoskopu.

Dalsze spuszczanie powietrza z mankietu powoduje osiągnięcie ciśnienia rozkurczowego i ustanie wibracji. Stan ten zostaje wykryty przez ciśnieniomierz i zarejestrowany jako ponowny pomiar ciśnienia.

Jak przeprowadzać pomiary ciśnienia krwi?

Wykonywanie pomiarów wymaga chwili skupienia i przygotowania, jednak szybko można się do tego przyzwyczaić. Pamiętać należy o kilku kwestiach:

  • Zrelaksuj się. 30 minut przed pomiarem nie pij kawy ani nie wykonuj ćwiczeń. Wskazany jest kilkuminutowy odpoczynek. Usiądź wygodnie w pozycji wyprostowanej z podpartymi plecami i stopami spoczywającymi płasko na podłodze.
  • Ułóż prawidłowo ramię. Oprzyj je na płaskiej powierzchni z jego górną częścią na poziomie serca.
  • Załóż mankiet prawidłowo, tak aby dolna krawędź znajdowała się tuż nad łokciem.

Odpowiednie wskazówki zawiera również instrukcja obsługi urządzenia.

Kiedy należy sprawdzać ciśnienie krwi?

Jeśli korzystasz z ciśnieniomierza za radą lekarza, powinien on określić, kiedy należy wykonywać pomiary. Z reguły należy je przeprowadzać za każdym razem o tej samej porze dnia, co umożliwia ich porównanie.

Za każdym razem należy wykonać kilka pomiarów w odstępie kilku minut i obliczyć średnią, aby wyniki były bardziej reprezentatywne. Jeśli ciśnieniomierz nie ma funkcji zapisywania wyników, należy zanotować je w notatniku, aby zorientować się w długoterminowych trendach.


Źródła:

Bupa (2018). High blood pressure. Na podstawie: http://www.bupa.co.uk/health-information/heart-blood-circulation/high-blood-pressure-hypertension

American Heart Association (2017). Monitoring your blood pressure at home. Na podstawie: http://www.heart.org/en/health-topics/high-blood-pressure/understanding-blood-pressure-readings/monitoring-your-blood-pressure-at-home